Power to the People

De fabriekspoort blokkeren om aandacht te vragen voor duurzaamheid? De fabriek kan ook plat door een computervirus.

De explosie aan digitale middelen stelt (bijna) iedereen in staat om maatschappelijke doelen te bereiken.

Decennialang sloten mensen zich aan bij vakbonden en politieke partijen, doneerden aan maatschappelijke organisaties en vertrouwden op de ontwikkelcapaciteiten van (grote) ondernemingen. De taak om maatschappelijke doelen te bereiken lag bij een of ander collectief. Dat collectief was beter in staat om een vuist te maken, kennis te vergaren, kwaliteit te waarborgen.

De explosie aan digitale middelen heeft de koers drastisch gewijzigd en de belangrijkste gevolgen daarvan liggen nog voor ons. Maatschappelijke organisaties gaan hevige concurrentie ondervinden van initiatieven die door ongebonden burgers worden gestart. Denk aan de 1%club, een marktplaats voor kleinschalige ontwikkelingsprojecten, waar particulieren en bedrijven met 1 procent van hun inkomen, tijd of kennis direct bijdragen aan een zelfgekozen goed doel. Of Play it forward, waar je een community kunt mobiliseren om geld in te zamelen, opnieuw voor een zelfgekozen doel. ‘Charity you can control’ is hun veelzeggende leus.

Onderzoek en ontwikkeling van nieuwe technologieën ligt niet meer exclusief bij R&D-afdelingen van grote bedrijven. Op InnoCentive.com kunnen bedrijven en uitvinders elkaar vinden om nieuwe uitdagingen aan te gaan. Ook de overheid stimuleert dit met Idee VenW en IdeeVROM, loketten waar burgers en bedrijven oplossingen kunnen aandragen voor maatschappelijke uitdagingen waarvoor de samenleving zich gesteld ziet. Wat betekent dit voor de machtsbasis van bedrijven en overheid? Wie bepaalt straks welke producten en diensten ontwikkeld worden? De overheid en het bedrijf of de macht van de massa?

De digitale marsroute van de massa levert kansen en bedreigingen. Het aanpakken van een sympathieke club door een bericht van het net te laten verwijderen, heeft hoogstwaarschijnlijk tot gevolg dat duizenden individuele bloggers dit bericht gaan verspreiden. “You can’t take something off the Internet. That’s like trying to take pee out of the swimming pool”, zei Grant Robertson van de TV-show NewsRadio. Overheden, bedrijven en maatschappelijke organisaties doen er daarom goed aan om hun klanten een digitale rol te geven in ontwikkeling, besluitvorming en uitvoering van hun core business.

Trouw Groen, 24 augustus 2009
Marije Hulsinga, adviseur Publieksparticipatie bij Schuttelaar & Partners