Contact

Zeestraat 84
2518 AD Den Haag

Andere vestigingen ›

Marcel Schuttelaar

Rechter

De overwinning van mijn oude werkgever Milieudefensie op Shell vervulde me wel met een beetje trots. Natuurlijk vraag ook ik me af of de rechter hier niet te veel op de stoel van politiek en beleid is gaan zitten. Maar het klimaatissue is bedreigend genoeg en het tempo van handelen veel te traag. De vraag rest ‘What’s next?’ KLM, Tata Steel, … Ook Vion, de VanDrie Group en FrieslandCampina worden genoemd. Je moet er even oog voor hebben, maar juist in de dierlijke sector is de markt flink in beweging. Enigszins geholpen door de rechtelijke uitspraak over stikstof en de druk van enkele NGO’s.

De witte motor

In de melkveehouderij zijn zo’n 700 boeren van FrieslandCampina omgeschakeld naar ‘On the way to Planet Proof’-zuivel. Binnen enkele jaren tijd. Minder emissies, beter dierenwelzijn en meer aandacht voor de natuur. Jumbo, Aldi, Lidl en alle Superunieleden zoals PLUS en Coop verkopen vooral deze zuivel. Albert Heijn heeft met Royal A-ware een eigen bedrijfslogo geïntroduceerd en stelt, ietwat optimistisch, op weg te zijn naar klimaatneutraal. Zo’n 400 melkveehouders doen daaraan mee. Biologische melkveehouderij is extensiever, grondgebonden en kent in de regel lagere emissies. Gesteund door de Europese ‘Farm to Fork Strategy’ kan dit wel eens een hele grote beweging worden. Tenslotte hebben Oatly, Danone (Alpro) en mogelijk ook The Vegan Cowboys grote stappen gezet op weg naar plantaardige varianten. Daar komt geen koe meer aan te pas. Het marktaandeel is met enkele procenten nog bescheiden, maar de groeicijfers zijn indrukwekkend.

Het meest veelzijdige stukje vlees

Bij kip is sprake van een stille revolutie, gevolg van tientallen jaren trekken, duwen en innoveren. De oplossing was uiteindelijk simpel. Overschakelen naar kip met minimaal één ster. Wakker Dier en AH hebben er jaren over in de clinch gelegen. Het probleem was de prijs. Een kip bestaat uit meer dan de borst en de poten, ook de andere delen moesten verkocht worden. Maar daar viel geen meerprijs voor te krijgen. Plukon heeft een proces ontwikkeld waarmee alle kipdelen verwaard worden. Daarmee krijgt de sterrenkip een haalbare prijs voor op het schap. Beter voor de kip én het milieu. Achter elkaar beloofden Albert Heijn, PLUS en Lidl om voortaan alleen nog maar sterrenkip in het schap te leggen. Ook het percentage biologische kip groeit en plantaardige kipvarianten worden steeds smakelijker. Ik heb de mensen uit de sector wel eens laten proeven. Ze konden het verschil niet benoemen.

Van de bovenste plank

Eenzelfde ontwikkeling zien we bij varkens- en rundvlees. Er komt steeds meer vraag naar kwaliteitsvlees zoals Livar varkensvlees, Texels lam en het Blonde d’Aquitaine rund. Ongemerkt stoppen overigens elk jaar veel veehouders, onder meer door gebrek aan opvolging. Geschat wordt dat we rond 2030 misschien wel 50% minder melkveehouders hebben. Als er stevig ingezet wordt op voldoende eigen grond onder het bedrijf, zal ook het aantal dieren fors dalen.

Onzichtbaar

In enkele jaren tijd is de aanblik en de impact van de diersector enorm veranderd en dit proces gaat de komende jaren enkel sneller. Met navenant lagere impact op klimaat en overigens ook op stikstof. Door politiek te sturen op minder import van veevoer, het stevig terugdringen van het gebruik van kunstmest, betere stalconcepten en een stukje warme sanering, wordt het mogelijk de uitstoot van broeikasgassen spectaculair terug te dringen. Daarnaast zou een vergoeding voor omschakelen naar duurzame methoden deze ontwikkeling vooruithelpen. Meer kwaliteit en smaak, meer dierenwelzijn en natuur. Kortom, grotendeels onzichtbaar is de markt flink in beweging. Nu nog gericht op de nationale markt, maar ik verwacht dat ook de export deze trend zal volgen. Met toevoeging van een beetje gericht ‘Farm to Fork’-beleid, hoeft de rechter hier hopelijk niet meer in actie te komen.

 

Marcel Schuttelaar