Contact

Zeestraat 84
2518 AD Den Haag

Andere vestigingen ›

Marcel Schuttelaar

Tijd rijp voor Voedselakkoord

Marcel Schuttelaar

Eind juni waren een vijftiental directieleden van gerenommeerde food companies en NGO’s te gast bij Albron. Een rijk geschakeerd gezelschap, variërend van CEO’s van een grote landbouwcoöperatie, een koekfabriek, food servicebedrijven tot innovatieve ondernemers als de Vegetarische Slager, Rob Baan en Willem & Drees. Daarnaast NGO’s als Natuur & Milieu en de Groene Zaak. Terwijl de koks zich uitsloofden om de mooiste gerechten te maken, pijnigden wij onze hersenen over hoe het voedsel over de hele linie gezonder en duurzamer te krijgen.

Ondanks alle verbeteringen op dit gebied gaat het te traag, wordt het systeem erg complex en de afstand tussen koplopers en achterhoede eerder groter dan kleiner. Dat betekent dat goed voedsel teveel een zaak is van de happy few. En dat is precies wat de aanwezigen juist niet wilden.

De aandacht in de media en de samenleving voor beter voedsel is de afgelopen jaren ongekend. Honderden partijen zijn hier allemaal op hun eigen manier actief mee bezig. Initiatieven rond het tegengaan van voedselverspilling of het eerlijker maken van handelsketens. Maar ook de groei van het aantal producten met een Vinkje, dat aangeeft dat een levensmiddel minder ongezonde nutriënten bevat. En in steeds meer steden wordt groenten geteeld op een verloren stukje grond om zo de jeugd weer met voedsel in contact te brengen.

Een substantieel deel van de fabrikanten, retail- en food servicebedrijven zijn innovatieprogramma’s gestart gericht op het gezonder en groener maken van het aangeboden voedsel. Ook de agrosector heeft indrukwekkende vooruitgang geboekt, zo bleek recent weer uit een studie. En toch beklijft het gevoel dat het niet helemaal goed gaat.

Terwijl heel Nederland weet dat we meer groenten en fruit moeten eten, blijft de consumptie al vele jaren een dalende trend vertonen. Het is vrij goed bekend dat we niet teveel calorieën en ongezonde nutriënten binnen moeten krijgen. Toch blijkt dat de voedselconsumptie van de lagere sociaal economische klasse nauwelijks verbetert. Integendeel, de gezondheidsverschillen in de samenleving worden juist groter. Ben je in de verkeerde wijk geboren, dan leef je al gauw tien jaar korter en in slechtere gezondheid.

Hoe lastig het toch nog is om gezond te eten, wordt duidelijk bij een tochtje door de supermarkt. De etikettering van veel levensmiddelen is moeilijk te doorgronden. Sta je als vader of moeder voor het schap met ontbijtgranen en denk je een gezond ontbijt voor je kinderen te kopen, dan blijkt dit gewoon nauwelijks mogelijk. Een portie cereals gaat in de regel vergezeld van enkele klonten suiker. Hoezo gezond ontbijt? Alhoewel de illustraties op de voorkant van het pak je anders doen geloven.

Technisch en culinair zijn vleesvervangers top. Na vele jaren van ontwikkelwerk, waarbij de consument met uiterst matig op vlees gelijkende producten genoegen diende te nemen, zijn er nu kipdelen, sateetjes en burgers, die het origineel in smaak kunnen overtreffen. Gewoon gemaakt van groentevezels, lupine of andere plantenzaden. Maar de afzet blijft vooralsnog uiterst beperkt. Ondanks de spectaculaire groei van het aantal distributiepunten.

Duidelijk is dat goede waar zijn prijs kent, maar kijken we naar eerlijk eten dan schijnt dat voor de aller laagste prijs te moeten worden geproduceerd en verkocht. De prijsdruk heeft zich de afgelopen jaren tot een moordend niveau ontwikkeld. Nergens in Europa zijn levensmiddelen zo goedkoop. In zo’n klimaat ligt voedselvervalsing, fraude en uitbuiting steeds op de loer. In de luwte van de koplopers krijgen free riders de kans de concurrentie een hak te zetten en zo de verduurzaming van het voedselpakket te belemmeren.

Bij een tochtje door de supermarkt blijkt hoeveel partijen zich richten op het gezonder en groener maken van ons eten. Tientallen keurmerken en honderden claims moeten de consument de weg wijzen naar eerlijker eten. Dat is voor de culi’s onder ons misschien nog goed te doen, maar voor de meeste consumenten knap onoverzichtelijk. En bovendien kostbaar.

Dat moet beter kunnen vonden de aanwezigen op het ‘Diner Pensant Duurzame Voeding’. Er is behoefte aan afspraken hoe over het hele assortiment voedsel het niveau omhoog te krijgen. Waar alle agrarisch producenten, fabrikanten, de handel en de food service zich aan zouden moeten houden. Mede geborgd door onafhankelijke organisaties als de NVWA. En met, op zijn minst, een ‘seal of approval’ van de overheid. Sharon Dijksma, Edith Schippers, BZ en Wilma Mansveld zouden dit verbindend moeten verklaren door hoge productnormen als standaard te nemen in inkoop- en andere voorwaarden en door selectief gebruik van bijvoorbeeld het beleidsmatige-, het subsidie- en fiscaalinstrumentarium. Zodat waarden als veiligheid en dierenwelzijn, gezondheid, eerlijke producten en ‘passend in de ecologische footprint’ standaard worden in het levensmiddelenpakket in plaats van niche. En alle spelers in de sector helder hebben waar zij de komende jaren het kompas op moeten richten. Naar analogie met het energieakkoord; kortom, een Nationaal Voedselakkoord. Af te sluiten voor de zomer van 2014. Zodat in 2020, ook voor de compleet onwetende consument, de ‘Healthy Choice’ automatisch de ‘Easy Choice’ wordt. En de Nederlandse agrofoodsector weer een betekenisvolle stap zet in de slag om de eerste plek in de mondiale competitie.


Thank you for your registration!
Invalid email address Back